Śpieszę uspokoić – nie potrzebujemy wydać kilka czy kilkanaście tysięcy złotych, żeby zacząć przygodę ze Smart Home. Nie będziemy też kuć ścian ani kłaść nowej instalacji elektrycznej. Opierając Smart Home na Home Assistant, na start potrzebujemy około 500 zł. Nasz Smart Home możemy poszerzać stopniowo, w miarę naszych potrzeb i możliwości finansowych.
Co składa się na finalny koszt smart home?
Decydując się na Home Assistant, możemy spodziewać się następujących kosztów:
- Jednostka centralna, serce systemu: 0 zł – 1000 zł, realnie raz ok 500 zł.
- Mostki służące do podłączenia urządzeń: ok 200 zł per mostek, realnie wystarczy jeden.
- Koszt urządzeń per funkcjonalność: od kilkunastu zł do tysięcy zł (to bardzo się różni, mamy tutaj np. smart żarówkę za kilkadziesiąt zł jak i ładowarki do aut elektrycznych za wiele tysięcy zł).
- Koszty operacyjne:
- prąd: kilkanaście – kilkaset zł rocznie,
- baterie: kilka zł per urządzenie zasilane bateryjnie co kilka lat,
- [opcjonalnie] subskrypcja Home Assistant Cloud: 65 USD co rok.
Szczegóły szacunków wyjaśniam w dalszej części artykułu.
Funkcjonalności domu
Po setupie Home Assistant otwiera się przed nami bardzo wiele możliwości. Zalecam dobrze przemyśleć czego potrzebujemy we własnym domu. Co da nam wartość i podniesie jakość życia? Rzadko zmieniasz temperaturę w mieszkaniu? Pewnie sterowanie ogrzewaniem warto pominąć.
Co więcej, dzięki Home Assistant, nie na konieczności wymiany wszystkich urządzeń danego typu. Marzy Ci się automatyczne nagrzanie sypialni przed snem? Możemy wymienić tylko termostat w sypialni. Pozostałe mogą pozostać zwyczajne. Home Assistant jest świetnym rozwiązaniem dla osób, które mają już wykończony dom czy mieszkanie.
Takie stopniowe podejście ma wiele zalet. Przede wszystkim, nie potrzebujemy wydać mnóstwa pieniędzy na starcie. Nie musimy mieć wszystkiego smart, tylko to co faktycznie uważamy za przydatne. Do tego mamy przestrzeń na naukę i zapoznanie się z tymi rozwiązaniami. Możemy budować to w swoim tempie, kiedy mamy czas, humor i pieniądze.
Jednostka centralna
Aby móc korzystać z Home Assistant potrzebujemy jedynie urządzenia, na którym będzie on działać. Typowo nazywa się je jednostką centralną lub centralką. Samo oprogramowanie Home Assistant jest darmowe, nie kosztuje nas nic (poznaj inne zalety Home Assistant).
Polecana przeze mnie centralka “Home Assistant Green” w dniu pisania artykułu kosztuje 500 zł. Jeśli chcemy trochę zaoszczędzić, to możemy poszukać używanego komputera za ok. 300 zł. A może mamy w domu nieużywany komputer, któremu nadamy drugie życie? W takim wypadku start nie kosztuje nas nic. Jeśli planujemy rozbudowany monitoring, warto rozważyć mocniejszy komputer, który poradzi sobie z wideo z wielu kamer jednocześnie. Koszt takiego komputera możemy szacować na ok tysiąc zł.
Centralkę musimy podłączyć kablem internetowym do domowego routera. Jeśli nie mamy takiego w domu, to kupimy go za dosłownie kilka złotych.
Pewnie się zastanawiasz: “a co niby sama centralka ma robić”? Otóż Home Assistant posiada mnóstwo integracji z innymi urządzeniami. Bardzo możliwe, że masz już w domu coś, czym będziemy mogli sterować.
Masz Smart TV? Możemy go wyłączać o 23:00, żeby pamiętać, żeby położyć się wcześnie. A może automatycznie ustawimy niską głośność, jeśli uruchamiamy TV przed 7:00, żeby nie budzić innych domowników podcastem do kawy?
Może masz robot sprzątający? Co powiesz, żeby go włączać we wtorek i piątek o 11:00? Do tego proponuję przypomnienie 30 minut wcześniej na telefonie, żeby pamiętać uprzątnąć mu graty z podłogi.
Twój dom chłodzi klimatyzacja Gree? To może ustawimy mu harmonogram albo automatycznie będziemy wyłączać, jeśli nikogo nie ma w domu?
Przykłady można mnożyć. Pełną listę integracji Home Assistant oraz ich możliwości znajdziesz tutaj.
Mostki
Aby móc dodawać urządzenia do naszego Home Assistanta, potrzebujemy sprawić, żeby Home Assistant mógł się z nimi porozumieć. Często ta “rozmowa” nazywana jest standardem czy protokołem komunikacji, ale nie potrzebujemy znać tych szczegółów. Wystarczy nam wiedza, że to “język”, którym rozmawiają ze sobą urządzenia. Home Assistant nauczy się danego języka, kiedy dodamy do niego urządzenie zwane mostkiem. Mostek będzie służył za “tłumacza”.
Pamiętajmy, że nie ma potrzeby “uczyć” Home Assistanta każdego języka. Warto zdecydować się na jeden i jego grupę urządzeń. Świetny mostek do urządzeń Zigbee (najbardziej popularnych, licznych i rozsądnych cenowo) bądź Thread kupimy za 200 zł. Jeśli zdecydujemy się na wyżej jakości (i odpowiednio droższe) urządzenia Z-Wave, na mostek potrzebujemy wydać ok 300 zł.
Urządzenia
Tutaj mamy zdecydowanie najwięcej możliwości oraz różnic w cenach. Nasze koszty będą zależeć od tego, co chcemy, aby nasz Smart Home robił. Orientacyjnie, przedstawię Wam ceny wybranych, popularnych urządzeń.
| Urządzenie | Opcja budżetowa [zł] | Opcja premium [zł] |
| Żarówka | 25 – 45 | 70 – 160 |
| Plafon | 120 – 250 | 350 – 1500 |
| Sterownik LED | 40 – 70 | 130 – 250 |
| Termostat | 80 – 130 | 250 – 450 |
| Czujnik Temp/Wilgotności | 25 – 40 | 80 – 120 |
| Włącznik | 45 – 60 | 110 – 250 |
| Gniazdko | 35 – 65 | 80 – 120 |
| Przycisk Bezprzewodowy | ~40 | ~80 |
| Czujnik Otwarcia | ~30 | ~90 |
| Czujnik Ruchu | ~40 | ~120 |
| Czujnik Obecności | 120 | 150 – 400 |
Koszty operacyjne
Urządzenia w naszym Smart Home są elektrycznie, więc będziemy ponosić koszty za prąd oraz wymianę baterii. Niektóre, dodatkowe usługi są także płatne.
Koszty prądu
Nasza jednostka centralna musi być ciągle uruchomiona, żeby sterować urządzeniami. Urządzenia smart także pobierają minimalną ilość prądu w stanie spoczynku. Koszty możemy oszacować następująco:
- za centralkę:
- ok. 50 zł za Home Assistant Green,
- ok. 100 zł za mini komputer,
- ok. 200 zł za mocniejszy komputer,
- ok. 5 zł za mostek.
- ok. 1-2 zł per urządzenie.
- kilka zł na baterie per urządzenie co kilka lat.
Subskrypcja Home Assistant Cloud
Przypominam, że sam Home Assistant jest darmowy. Subskrypcja jest całkowicie opcjonalna. Polecam się na nią zdecydować jeśli zależy nam na:
- Zdalnym dostępie do Home Assistant poza domem (gdy nasz telefon nie jest podpięty do Wi-Fi domowego).
- Automatyzacjach bazujących na obecności domowników (opuszczenie, powrót).
- Automatycznym backupie.
Koszt takiej subskrypcji to 6.5 USD/miesiąc lub 65 USD/rok.
Należy także zaznaczyć, że powyższe funkcje można uzyskać samodzielnie przy odpowiedniej wiedzy, ale subskrybcja to zdecydowanie prostsza opcja.
Podsumowanie
Zaczynając od Home Assistant Green razem z mostkiem Zigbee oraz kilkoma smart żarówkami i gniazdkami możemy liczyć się na wydatek ok. 1000 zł na start oraz ok. 100 zł za prąd i baterie rocznie.
